Ministerie van Economische Zaken
Persbericht ministerraad
25 juni 2010

MINDER LASTEN EN HELDERE REGELS BIJ AANBESTEDEN

Door heldere regels bij het aanbesteden, krijgen ook kleinere ondernemers een goede en eerlijke kans op overheidsopdrachten. De eisen die bij aanbestedingen aan het bedrijfsleven worden gesteld, moeten redelijk zijn. Uiteindelijk moet met de nieuwe aanpak rondom aanbesteden de lastendruk voor het bedrijfsleven met 77 miljoen euro per jaar worden verminderd. De ministerraad heeft op voorstel van minister Van der Hoeven van Economische Zaken ingestemd met toezending aan de Tweede Kamer van een daartoe strekkend wetsvoorstel. De overheid koopt jaarlijks voor ongeveer 57 miljard euro in. Van dit bedrag wordt 18 miljard euro Europees aanbesteed.

Het wetsvoorstel aanbesteden zorgt ervoor dat eisen die aan opdrachten worden gesteld in redelijke verhouding moeten staan tot de opdracht. Zo kan bijvoorbeeld een aanbestedende dienst met 120 vestigingen in heel Nederland de schoonmaak in één opdracht aanbesteden. Dat betekent dat een kleine onderneming hierop niet kan inschrijven. Met de nieuwe wet moet de aanbestedende dienst zo’n opdracht in principe zo opstellen, dat MKB’ers kunnen inschrijven op de locaties in hun eigen regio.

De eisen aan de jaaromzet van de ondernemer moeten in redelijke verhouding staan tot de opdracht. Daarmee wordt voorkomen dat aan een architectenbureau een eis wordt gesteld van een jaaromzet van bijvoorbeeld drie miljoen euro waardoor een groot deel van de architectenbureau’s afvallen. Een dergelijke eis is vaak onredelijk en mag niet meer.

Daarnaast komt er een einde aan de verschillende formulieren die aanbestedende diensten gebruiken. De ondernemer hoeft nog maar één formulier in te vullen. Pas als de ondernemer de opdracht krijgt, moet hij de officiële documenten inleveren. Tenderned publiceert alle opdrachten voor aanbestedingen zodat ondernemers alle aanbestedingen op één plaats kunnen vinden.

De nieuwe aanbestedingswet geldt voor alle overheidsopdrachten (onder en boven de Europese grens). De grens voor het Europees aanbesteden voor bijvoorbeeld bouwopdrachten ligt op 4,8 miljoen euro. Voor leveringen (bijvoorbeeld inkoop kantoorartikelen) en diensten (bijvoorbeeld inhuren van een onderzoeksbureau) liggen de grenzen voor het Rijk bij 125.000 euro en voor andere overheden en diensten op 193.000 euro.

Aanbestedende diensten en het bedrijfsleven moeten afspraken gaan maken over procedures bij aanbesteden onder de Europese grens. Elke gemeente hanteert op dit moment eigen regels bij bijvoorbeeld het verzoek aan twee of meer bedrijven om een offerte te doen. Het bedrijfsleven en de overheid krijgen vier jaar de tijd om afspraken te maken over uniformering en vereenvoudiging. Lukt dit onvoldoende, dan zal het kabinet met eigen regels komen. Naast het wetsvoorstel wordt een regeling voor laagdrempelige klachtenafhandeling geïntroduceerd, zodat ondernemers bij klachten over onredelijke eisen niet meteen naar de rechter hoeven. De klachtenregeling wordt in overleg met werkgeversorganisaties, het Rijk en de gemeenten verder uitgewerkt.

RVD, 25.06.2010

Eigen verklaring

Inschrijven op een aanbesteding, vergt vaak veel papierwerk. Niet zelden moet een groot aantal documenten worden meegezonden bij de inschrijving. Het gaat dan bijvoorbeeld om een uittreksel uit het handelsregister,certificaten (bijv. VCA*, VCA**, ISO), lijst met referentiewerken, omzetgegevens, insolventieverklaring etc. Dit kost een hoop tijd en is bovendien ook nog eens slechts voor het milieu. Om aan deze bezwaren tegemoet te komen, kan ook worden volstaan met eigen verklaringen. In plaats van de genoemde stukken kan de aanbestedende dienst op sommige onderdelen het indienen van een eigen verklaring toestaan. Hierin verklaart de inschrijver dan dat hij kan voldoen aan de eisen die zijn gesteld. Pas als zijn inschrijving de winnende blijkt, moet hij – op verzoek van de aanbestedende dienst – de bewijsstukken overleggen.

In het aanbestedingsprocedures waarop het Aanbestedingsreglement Werken 2005 van toepassing is verklaard, wordt veelvuldig gebruik gemaakt van een Eigen Verklaring. Het model dat op dit reglement is gebaseerd, is hier in te zien.

Aanbestedingspaspoort

Een eigen verklaring is handig en voorkomt veel papierwerk. Een aanbestedingspaspoort is zo mogelijk nog idealer. Het paspoort wordt door een aanbestedende dienst aan ondernemers verstrekt die regelmatig bij die aanbestedende dienst inschrijven op aanbestedingen. Om te voorkomen dat steeds weer dezelfde moeten worden ingediend, kan worden volstaan met een enkele verwijzing naar het paspoort. De gemeente Den Haag heeft dit paspoort reeds in gebruik.

Het paspoort moet uiteraard wel een beperkte houdbaarheidsdatum hebben. De meeste documenten zijn immers tijdgebonden. Een aanbestedingspaspoort uit 2010 waarborgt bijvoorbeeld niet dat een ondernemer in 2015 nog aan de solvabiliteitseisen voldoet. Onderwerpen die in het aanbestedingspaspoort aan de orde zouden kunnen komen, zijn:

- Certificaten (ISO, VCA)
- Uittreksel uit het Handelsregister
- Verklaring Omtrent het Gedrag voor rechtspersonen
- Insolventieverklaring
- Belastingverklaringen
- Referentiewerken

Ondernemend Aanbesteden is een innovatieve formule die de deskundigheid van inkopers koppelt aan de expertise van de markt. Daardoor ontstaan goed geformuleerde opdrachten met haalbare eisen waarop voldoende ondernemers kunnen inschrijven. Het resultaat is een goede prijs-kwaliteitverhouding voor de inkopende overheid en deugdelijk uitgevoerde opdrachten voor en door het (mkb)bedrijfsleven.

Het uitgangspunt van Ondernemend Aanbesteden is dat iedereen doet waar hij goed in is: inkopers richten zich op een professionele inkoop en ondernemers op hun eigen werkgebied. Door de expertise van beide partijen nadrukkelijk te combineren, levert Ondernemend Aanbesteden verrassende inzichten op die de dagelijkse aanbestedingspraktijk blijvend verbeteren. Inkopers en inschrijvers beschouwen elkaar niet langer als tegenstanders, maar werken als partners constructief samen. Op die manier worden per opdracht duizenden euro’s bespaard, alleen al omdat dure externe adviezen overbodig worden.

Hoe werkt Ondernemend Aanbesteden?

In opdracht van aanbestedende diensten brengt Ondernemend Aanbesteden de partijen voorafgaand aan de aanbesteding samen. Met behulp van stemkastjes worden de problemen en de omvang daarvan geïnventariseerd. In vervolgsessies worden de uitkomsten toegepast op concrete, nog aan te besteden opdrachten. Door kennisdeling ontstaat een doordacht geformuleerde aanbesteding die voldoende inschrijvers een kans biedt en inkopers verzekert van de beste techniek of innovatie tegen een goede prijs. Kijkt u voor een praktijkvoorbeeld onder het tabblad Brabant waar Ondernemend Aanbesteden is geïntroduceerd in opdracht van de Kamer van Koophandel Brabant en MKB-Brabant.

Voor wie is Ondernemend Aanbesteden?

De formule Ondernemend Aanbesteden kan door alle aanbestedende diensten worden toegepast, op bijna alle opdrachten. Wilt u ook het beste halen uit dat wat de markt te bieden heeft? Neem dan contact met ons op via het contactformulier of op telefoonnummer 020-77 48 725. Wij helpen u graag bij het beter werkbaar maken van uw praktijk.

• Schoonmaak gemeentelijke panden
• Ontwerp en uitvoering diverse multifunctionele accommodaties
• Sloop panden
• Onderhoud elementenverhardingen, bestratingswerkzaamheden
• Levering bomen en heesters

Een uitgebreidere versie van deze opdrachten en de bespreekpunten, vindt u hier.

Deze bijeenkomst is voor u wederom een unieke kans om mee te praten over een toekomstige aanbesteding in de eigen branche en zelf alternatieven aan te dragen. Inkopers gaan hun aanbestedingsopdrachten toetsen aan de praktijk en gebruik maken van uw expertise en ervaring. Om u goed voor te kunnen bereiden ontvangt u van ons een week van te voren per mail alle cases die deze dag worden behandeld. Dit betreft naast de opdrachten van de vorige bijeenkomst ook enkele nieuwe. In elke case staan specifieke vragen waar inkopers antwoord op willen.

Wij nodigen u graag uit om op 20 mei van 10.00 – 13.00 uur aanwezig te zijn en uw bijdrage te leveren aan beter bereikbare overheidsopdrachten. Aan deelname zijn geen kosten verbonden. Wel vernemen wij graag of u aanwezig bent. U kunt zich aanmelden via www.ondernemendaanbesteden.nl. De bijeenkomst vindt plaats in het provinciehuis in Den Bosch.

Grijp uw kans uw invloed uit te oefenen zodat onhaalbare eisen en onnodige papieren rompslomp tot het verleden behoren.

Graag tot ziens op 20 mei

Voor ondernemers

Eerste Hulp Bij Aanbesteden voor ondernemers
Wilt u graag zaken doen met de overheid maar ziet u op tegen alle regels en procedures? Wilt u weten wat de meest voorkomende valkuilen zijn zodat u die eenvoudig kunt omzeilen? Tijdens deze workshop loodsen wij u stap voor stap door het aanbestedingsproces. Tevens krijgt u na afloop de nieuwste druk van het boekje Eerste Hulp Bij Aanbesteden toegestuurd.

Duurzaam inschrijven voor ondernemers
Wilt u zaken doen meet de overheid maar loopt u steeds vaker aan tegen duurzaamheideisen die u niet kent? Wilt u weten welke eisen op uw bedrijf van toepassing zijn? Met deze workshop kunnen ondernemers hun eigen duurzaamheid verkennen en uitbreiden.

Voor inkopers

MKB-vriendelijk aanbesteden voor inkopers
Heeft u problemen met het formuleren van eisen die verantwoord en haalbaar zijn? Wilt u het mkb graag nadrukkelijk kansen bieden om in te schrijven op uw opdracht, maar niet ten koste van belangrijke garanties? Deze workshop geeft tips voor een echt mkb-vriendelijke aanbesteding op basis van de belangrijkste knelpunten die mkb’ers ervaren.

Duurzaam Inkopen voor inkopers
Bekruipt u sinds 1 januari het gevoel dat de eisen die u stelt op het gebied van duurzaamheid leiden tot minder inschrijvingen? Zoekt u naar een manier om duurzaam in te kopen zonder dat u onbedoeld bedrijven uitsluit? Wilt u weten wat de juridische kanttekeningen zijn bij duurzaam inkopen? U krijgt de antwoorden in deze workshop.

De workshops vinden plaats op 27 april bij de Kamer van Koophandel in Den Bosch.  Aan deelname zijn geen kosten verbonden, aanmelding is wel verplicht.

Programma

14:00:    Ontvangst
14:30:     Plenaire opening
14:45:     Parallelsessies:

• MKB-vriendelijk aanbesteden voor inkopers
• Duurzaam Inschrijven voor ondernemers

15:30:     Pauze
15:45:     Parallelsessies:

• Eerste Hulp Bij Aanbesteden voor ondernemers
• Duurzaam Inkopen voor inkopers

16:30:     Plenaire afronding
16:45:     Borrel

16.00 uur: Ontvangst
16.30 uur: Opening (Margreet Reijntjes)
16.35 uur: Ondernemend Aanbesteden: wat gaan we doen? (Ireen Hardenbol)
16.45 uur: Samenvatting binnengekomen reacties (Lex de Jager)
17.00 uur: Presentatie van aankomende opdrachten (BIZOB)
17.15 uur: Vijf groepen maken voorwaarden voor ‘hun’ aanbesteding
18.00 uur: Presentatie resultaat per groep
18.15 uur: Reactie BIZOB
18.30 uur: Afsluiting en borrel

Anders ligt dit bij irreële inschrijvingen. Hiervan is sprake als reeds van tevoren kan worden vastgesteld dat de inschrijving niet uitvoerbaar is, bijvoorbeeld door het ontbreken van licenties of een extreem korte uitvoeringsduur. Een verliezend inschrijver kan de aanbestedende dienst verplichten een dergelijke inschrijving ongeldig te verklaren.

Als een inschrijver in combinatie wil inschrijven dan moet hij dit van te voren kenbaar maken. Het is niet toegestaan dat een geselecteerde inschrijver gedurende de procedure met een andere partij op de proppen komt. Ook het wijzigen van de samenstelling van de combinatie gedurende de aanbestedingsprocedure is niet toegestaan. Evenmin is het mogelijk om een samenwerking aan te gaan met een andere partij die tot de inschrijvingsfase is toegelaten.

Soms komt het voor dat de aanbestedende dienst eisen stelt aan de vorm van de samenwerking, door bijvoorbeeld een bepaalde rechtsvorm voor te schrijven. Dit is niet zonder meer mogelijk. In ieder geval is het niet toegestaan om een bepaalde rechtsvorm te eisen vóór de aanbesteding. Wel kan het worden geëist wanneer de opdracht aan de combinatie wordt gegund, maar dan alleen indien dit voor de goede uitvoering van de opdracht noodzakelijk is.